Een gecoördineerde aanval van Israël en de VS op Iran heeft nieuwe schokken veroorzaakt, die via de oliemarkt ook de wereldeconomie raken. De doorgang door de Straat van Hormuz is weer een geopolitiek instrument geworden, en als die flessenhals verstopt raakt, is dat rechtstreeks voelbaar in de energieprijzen, inflatie en de markten.
Hormuz: klein zeekanaal, grote gevolgen
Uit de Iran-Irak-oorlog weten we nog hoe kwetsbaar de Straat van Hormuz is. Een groot deel van de olie-export van Saoedi-Arabië, Irak, Iran, Qatar en Abu Dhabi passeert hier, en serieuze alternatieven ontbreken: elders is onvoldoende productievermogen om een uitval in de Golf op te vangen. Het gevolg: niet alleen de prijs van olie, maar vooral ook die van gas schiet door het dak. Dat vertaalt zich razendsnel in hogere inflatie – in Nederland zichtbaar aan exploderende benzine- en dieselprijzen.
Duurdere energie maakt vrijwel alles kostbaarder: transport, bouw, landbouw en elke andere fossiel-intensieve keten. Alleen een zeer kortstondig conflict kan de inflatie-impact beperken. Dat was vermoedelijk ook de politieke inschatting achter de Amerikaanse beslissing om in aanloop naar de Midterms op 3 november het risico te nemen. Als het conflict geen korte tik blijkt, maar een slepende zaak, dan verandert het economische speelveld structureel.
Wie het eerst voelt: Azië kwetsbaarder dan Europa
Beurzen in landen die afhankelijk zijn van olie uit de Golf krijgen de hardste klappen. Japan, India en China staan wat dat betreft vooraan in de rij. De VS en, in mindere mate, Europa lijken tot nu toe minder geraakt. Dat komt mede doordat de Europese energietransitie begint te werken: bedrijven die vroeg zijn omgeschakeld, blijken veerkrachtiger. Toch geldt in brede zin: stijgende olieprijzen alleen vang je niet af met een handvol winnaars in de energiesector. Correcties in risicogebieden worden slechts beperkt gecompenseerd door hogere koersen van oliebedrijven.
Private credit ook geraakt
Wie het ook voelt, door oplopende rentes, is de kredietmarkt – private credit. Onzekerheid over olie, inflatie en groei raakt banken disproportioneel. Kredietrisico’s lopen vooral op in sectoren als transport. Bovendien stapelen zorgen zich op rond private leningen die aan particuliere beleggers zijn verstrekt door partijen als Blackstone, CVC Capital en KKR – precies het segment dat we bij Mercurius al jaren mijden in onze beleggings- en pensioenportefeuilles. Ja, in 2025 lieten we rendement liggen doordat Europese banken en verzekeraars herstelden. En ja, dat herstel leek in 2026 door te zetten. Maar externe schokken als deze benadrukken de kwetsbaarheid van financiële instellingen bij stijgende inflatie en afkoelende groei. De correcties van nu bevestigen die keuze.
AI en software als schokbrekers
Comfortabeler voelen we ons in software en AI. Recente kwartaalcijfers, onder meer bij Oracle, namen zorgen over toekomstige winstgevendheid deels weg en zetten koersen aan tot herstel. In een omgeving met dure energie en herprijzing van risico’s blijven digitale productiviteitswinsten een zeldzame constante. Als de winstgroei elders hapert en de rente minder vlot kan dalen, gaan markten op zoek naar bedrijven die hun eigen groei kunnen creëren – precies daar ligt onze nadruk.
Een hogere inflatie dwingt centrale banken om voorzichtiger te worden met renteverlagingen. Dat zet het conjunctuurbeeld onder druk. Intussen wacht de markt op een wisseling van de wacht aan de top van de Fed, waar Jerome Powell het stokje overdraagt aan Kevin Warsh, de opvolger die officieel is voorgedragen door president Donald Trump. De benoeming hangt af van politieke goedkeuring: senator Thom Tillis koppelt zijn steun aan het intrekken van lopende juridische procedures tegen de zittende Fed-voorzitter. Midden in deze geopolitieke storm is dat wel de laatste onzekerheid die de markt kon gebruiken.
Vanaf medio maart wordt het stiller aan het cijferfront. De economische impulsen moeten dan weer grotendeels komen van geopolitieke ontwikkelingen. Donald Trump zal een uitweg zoeken uit het Iraanse wespennest. Intussen dreigt de Golfregio voor langere tijd verstoord te blijven. Op korte termijn kunnen alternatieve energieroutes soelaas bieden, maar de les is breder: onze economie is nog steeds afhankelijk van externe energiestromen vanuit landen met andere belangen en waarden. Dat versnelt de energietransitie, maar vandaag resulteert het in volatiele beurzen en een reëel risico op stagflatie: hoge inflatie, stagnerende groei.
Onze koers
Voor de portefeuilles betekent dit: vasthouden aan spreiding, vermijden van kwetsbare financiële exposures en focus op sectoren die bewezen beter door schokken navigeren, met software en AI voorop. Energiegerelateerde winnaars dempen de indexschade, maar zijn niet dominant. Dit is geen moment om te gokken op snelle renteverlagingen of een bliksemsnelle de-escalatie. Dit is hét moment om in kwaliteitsgroei te blijven zitten, liquiditeit paraat te houden en scenario’s te herijken. Wie discipline bewaart, kan ook in deze turbulentie waarde toevoegen.
